Page 93 - ตำราโบราณคดีอินเดีย

โบราณคดีอินเดีย | 85

• ่ ่น้ํา ิน ะบา ชิ าน (3,000 – 1,500 ก่อนคริ ตกา )
อารยธรรมลุ่มแม่น้ําสินธุ จัดอยู่ในช่วงยุคทองแดง มีศูนย์กลางอยู่ที่เมืองโมเหนโจดาโร

และฮารัปปา มีเครื่องมือเครื่องใช้ทําด้วยสําริด (ที่เป็นทองแดงก็พบบ้าง) มีการติดต่อกับชุมชนร่วม
สมัยในเอเชียไมเนอร์ (ดูรายละเอียดในหัวข้ออารยธรรมลุ่มแม่น้ําสินธุ)

ัก ณะเด่นของวั น รร ย คทอง ดง

1) การใช้เครื่องมือเครื่องใช้ทองแดง (Copper Hoards) ทองแดงเป็นโลหะหลักที่ใช้
กันอยู่ในวัฒนธรรมยุคหัวเลี้ยวประวัติศาสตร์ในอินเดียลักษณะของเครื่องมือมีหลากหลาย เช่น ฉมวก

ขวานมีปุ ม (trunnion axes) ดาบ ขวานสองคม (double-edged axes) ขวานมีบ้อง (socketed axes)

เครื่องมือรูปคล้ายคน (anthromorph) ขวานทองแดงรูปแบน
2) ลักษณะภาชนะดินเผา ภาชนะดินเผาแตกต่างกันในแต่ละท้องถิ่น เช่น ลุ่มแม่น้ําคงคา

ตอนบน เป็นแบบ าชนะดินเ า ีเห อง นน้ําตา อ่อน (ochre coloured pottery) าชนะดินเ า ีดํา

ะ ดง (Black and Red Ware) าชนะดินเ า ระเ ทเขียน ีขาวบน ้นดํา ะ ดง (White painted
19
Black-and-Red Ware) ในวัฒนธรรมบานาส (Banas Culture) ทางตะวันออกเฉียงใต้ของราชสถาน
3) นิยมใช้หินขนาดใหญ่มาสร้างสุสาน เรียกว่าอนุสาวรีย์หิน (Megalith) เป็นที่มา

ของชื่อวัฒนธรรม Megalithic พบมากทางอินเดียใต้ วัฒนธรรมหินตั้งหรือหินใหญ่นี้ เริ่มพบตั้งแต่ยุค
ทองแดงในบางพื้นที่ และจะพบมากต่อเนื่องไปถึงยุคเหล็ก

วั น รร าชนะดินเ า ีเห อง นน้ําตา อ่อน (The Ochre Coloured Pottery Culture - OCP)

เป็นภาชนะที่พบในช่วงการอยู่อาศัยของวัฒนธรรมฮารัปปันตอนปลายและเป็นส่วนหนึ่ง
ของวัฒนธรรมทองแดง เริ่มมีการพบวัฒนธรรมของภาชนะประเภทนี้ในป ค.ศ. 1950-1951 ที่แหล่ง

โบราณคดี พิเซาลิ ในตําบลพะทวน (Bisauli - Badaun district) และราชปุร์ ปรรสุ ตําบลพิชเนาร์

(Rajpur Parsu - Bijnaur district) ในแคว้นอุตตรประเทศตะวันตก (ภาพที่ 3.9)
ภาชนะดินเผาประเภทนี้พบกระจายเป็นบริเวณกว้างในแคว้นโดป (doab) ทาง

ตอนกลางของลุ่มแม่น้ําคงคา อันเป็นที่ราบอันเกิดจากตะกอนน้ําพัดพา (alluvial plain) วัฒนธรรม
OCP อยู่ในชั้นทับถมที่ลึกประมาณ 2-3 เมตร มีสีน้ําตาล เนื้อละเอียด-ผสมทรายเล็กน้อย ผิวมักอยู่ใน

สภาพสึกกร่อน

ที่หัสตินาปุระ (Hastinapura) ชั้นวัฒนธรรม OCP นี้พบอยู่ใต้ชั้นวัฒนธรรมภาชนะแบบ
Painted Grey Ware ลักษณะของภาชนะดินเผาที่พบมีทั้งที่เคลือบน้ําดินและเขียนสีดํา

20
ที่พะหะทุรบัด ได้พบกลุ่มเครื่องมือทองแดงร่วมกับภาชนะดินเผาแบบ OCP

19
ดูเพิ่มเติมเกี่ยวกับภาชนะดินเผาแบบต่าง ๆ ในบทที่ 11 ภาชนะดินเผาอินเดีย
20 Agrawal : p.198.