Page 209 - วิวัฒนาการของมนุษย์
P. 209
บทที, z: กําเนิดมนุษย์ปัจจุบัน 202
จากการที,มีความแตกต่างหลากหลายในลักษณะทางกายภาพระหว่าง โฮโม สาย
พันธุ์อื,นกับ โฮโม เซเปียนส์ นีjเองที,ทําให้เราจัดความสัมพันธ์เชิงวิวัฒนาการได้ยากยิ,งขึjน
ดังนัjนเราจึงต้องใช้ลักษณะทางวัฒนธรรมประกอบการพิจารณาด้วย
พฤติกรรมทางวัฒนธรรมของ โฮโม เซเปียนส์
การศึกษาการปรับตัวทางวัฒนธรรมของ โฮโม เซเปียนส์ ค่อนข้างจะยุ่งยาก
เนื,องจากระยะเวลาที, โฮโม เซเปียนส์ ปรากฎอยู่บนโลกครอบคลุมช่วงเวลาค่อนข้าง
ยาวนานตัjงแต่สมัยก่อนประวัติศาสตร์จนถึงปัจจุบัน หรือนับตัjงแต่มีพัฒนาการทาง
เทคโนโลยีสมัยก่อนประวัติศาสตร์ การเกษตรกรรม การใช้ไฟฟ้า การผลิตเครื,องยนต์
กลไกต่างๆ จนกระทั,งถึงการผลิตอาวุธนิวเคลียร์ ฉะนัjนเพื,อให้การศึกษาเปรียบเทียบ
ระหว่าง โฮโม รุ่นหลังกับ โฮโม เซเปียนส์ ง่ายขึjน จึงกําหนดช่วงเวลาหลังสุดของลักษณะ
พฤติกรรมทางวัฒนธรรมของ โฮโม เซเปียนส์ ไว้ที,ประมาณ 12,000 ปี
พฤติกรรมทางวัฒนธรรมของ โฮโม เซเปียนส์ ที,กล่าวถึงในบททนีjจะเริ,มนับตัjงแต่
เมื,อประมาณ mûs,sss – mos,sss ปีมาจนถึงเมื,อประมาณ mu,sss ปี ซึ,งพอสรุปได้หลาย
ประการ ดังนีj
ประการแรก โฮโม เซเปียนส์ มีเทคโนโลยีในการทําเครื,องมือหินที,หลากหลายจน
ไม่สามารถบ่งชีjวัฒนธรรมเด่นเดียวได้ แต่นักโบราณคดีได้กําหนดเรียกชื,อวัฒนธรรมของ
โฮโม เซเปียนส์ ว่า “ยุคหินเก่าตอนปลาย” (Upper Paleolithic) ซึ,งอยู่ระหว่างประมาณ
ps,sss - ms,sss ปีมาแล้ว เพื,อให้แตกต่างจากยุคของ โฮโม รุ่นแรกๆ ที,เรียกรวมกันว่า
“ยุคหินเก่าตอนต้น” (Lower Paleolithic) หรือเมื,อประมาณ u.q ล้านปีมาจนถึงประมาณ
uss,sss ปีมาแล้ว และยุคของ โฮโม รุ่นหลังที,นักโบราณคดีเรียกวัฒนธรรมยุคนีjว่า “ยุค
หินเก่าตอนกลาง” (Middle Paleolithic) ซึ,งหมายถึงช่วงเวลาประมาณ uss,sss ปีจนถึง
ประมาณ oq,sss ปี
เทคโนโลยีการทําเครื,องมือหินในยุคหินเก่าตอนปลายมีหลากหลายทัjงในระดับ
ภายในแหล่งเดียวกันและระหว่างแหล่งหรือระหว่างภูมิภาค ซึ,งแสดงว่า โฮโม เซเปียนส์
มีความซับซ้อนและความเชี,ยวชาญในการทําเครื,องมือหินเพิ,มขึjนกว่า โฮโม สายพันธุ์อื,น
ความแตกต่างหลากหลายของเทคโนโลยีเครื,องมือหินในยุคหินเก่าตอนปลายอาจ
บ่งชีjถึงความแตกต่างในหน้าที,และรูปแบบของเครื,องมือ ลักษณะรูปแบบเครื,องมือหินที,
เด่นของยุคยุคหินเก่าตอนปลายคือเครื,องมือใบมีด (blade) ซึ,งมีความยาวมากกว่าความ
กว้างอย่างน้อยสองเท่า (รูปที, z.19) เครื,องมือใบมีดเป็นเครื,องมือสะเก็ดหินที,เกิดจากการ

