Page 506 - ตำราโบราณคดีอินเดีย

โบราณคดีอินเดีย | 498

ระติ ากรร อินเดีย าคใต้

ิ ะ บบอ ราวดี ราวคริ ต ตวรร ที 1-4 ( ท ตวรร ที 6-9)
ศิลปะแบบอมราวดี ภายใต้ราชวงศ์อานธระ หรือสาตวาหนะตอนปลาย และอิกษวากุ

ทางภาคตะวันออกเฉียงใต้ เจริญขึ้นที่เมืองอมราวดี ชัคคัยยเป ะ (Jaggayapeta) นาคารชุนิโกณฑะ

(Nagarjunikonda) และโกลิ (Goli) ในลุ่มแม่น้ํากฤษณาตอนใต้ เป็นศิลปะเนื่องในพุทธศาสนา ลัทธิ
เถรวาท อิทธิพลมหายาน อายุราวคริสต์ศตวรรษที่ 2-5 (พุทธศตวรรษที่ 7-10) จัดอยู่ในศิลปะอินเดีย

สมัยที่ 2 ช่วงเดียวกับศิลปมถุรา แต่ได้รับอิทธิพลภายนอกน้อยกว่าศิลปะคันธาระ และมถุรา อิทธิพล

ต่างชาติที่มีอยู่ในศิลปะอมราวดีคือศิลปะกรีก-โรมันที่มาจากเมืองอเล็กซานเดรีย ประเทศอียิปต์ โดย
31
ทางทะเล
ดินแดนที่อยู่ระหว่างที่ราบลุ่มแม่น้ํากฤษณาและโคทาวรีนี้ เป็นศูนย์กลางพุทธศาสนาที่
สําคัญอย่างน้อยตั้งแต่ราวศตวรรษที่ 2 ก่อนคริสตกาล (พุทธศตวรรษที่ 4) ได้พบประติมากรรมนูนต่ํา

ที่คงใช้ประดับสถูปแสดงให้เห็นถึงลักษณะที่สืบเนื่องไปถึงศิลปะแบบอมราวดี ในสมัยสาตวาหนะตอน
ปลาย (คริสต์ศตวรรษที่ 2-3/ พุทธศตวรรษที่ 7-8) มหาสถูปอมราวดีตกแต่งด้วยแผ่นหินทรายสลัก

ภาพพุทธประวัติแวดล้อมด้วยประติมากรรมพระพุทธรูปลอยตัว นอกจากนี้ยังปราก ภาพสลักในแผ่น

วงกลม ซึ่งถือว่าเป็นงานชั้นเลิศของศิลปะอินเดีย ภาพเหล่านี้มีองค์ประกอบที่ได้สัดส่วนและทําให้รู้สึก
ถึงการเคลื่อนไหวอย่างรุนแรง รูปบุคคลที่มีลักษณะเพรียว ขายาว แสดงท่าทางที่กระฉับกระเฉง สกุล

ช่างอมราวดีมีส่วนสําคัญในการเผยแพร่ศิลปะอินเดียไปยังประเทศแถบทะเลใต้และเอเชียตะวันออก
32
เฉียงใต้ ได้ค้นพบพระพุทธรูปแบบอมราวดีที่เกาะลังกา จัมปา (ดงเดือง) ไทย (นครราชสีมา) แหลม
มลายูที่เกาะซีลีเบส ชวาภาคตะวันออก และสุมาตรา (ปาเล็มบัง)

ัก ณะของ ระติ ากรร
ศิลปะสมัยอมราวดีชอบเล่าเรื่อง องค์ประกอบภาพมักเป็นรูปวงกลม โดยใช้ทั้งท่าทาง

และความเคลื่อนไหวของบุคคล องค์ประกอบของภาพมีจังหวะที่เต็มไปด้วยชีวิตจิตใจ และความ
เคลื่อนไหวอย่างได้สัดส่วน ในชั้นต้นแสดงท่าเคลื่อนไหวอย่างมาก ต่อมาค่อย ๆ สงบลง บุคคลในภาพ

แสดงความงามอย่างอ่อนช้อย วัสดุที่ใช้เป็นหินปูนสีขาวอมเขียว

31
สุภัทรดิศ ดิศกุล : หน้า 88.
32 Basham : pp.371-372.