Page 122 - รายงานวิจัยร้านยาหมอหวาน
P. 122
113
บทที่ 6
บทสรุป
การศึกษาประวัติและภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทย ณ ร้านยาบ้านหมอหวาน (บำรุงชาติสาสนายาไทย)
ในครั้งนี้ ทำให้ทราบประวัติและพัฒนาการของการแพทย์แผนไทย รวมทั้งเห็นถึงความสำคัญของการแพทย์แผน
ไทยที่มีศักยภาพในการรักษาโรคต่าง ๆ ได้ไม่แพ้การแพทย์แผนตะวันตก รวมทั้งความสามารถในการยืนหยัด
ดำเนินกิจการการรักษาและขายยาแผนไทยมาจนถึงปัจจุบัน อีกทั้งการศึกษาประวัติของหมอหวาน รอดม่วง
รวมทั้งร้านขายยาบำรุงชาติสาสนายาไทย หรือร้านยาบ้านหมอหวานแล้วนั้น ไม่เพียงแค่ได้ความรู้เกี่ยวกับการผลิต
ยาของหมอหวานเพียงอย่างเดียว แต่ยังทราบถึงความพยายามและตั้งใจของหมอหวานในการผลิตยารักษาโรคที่มี
ประสิทธิภาพ คิดค้นสูตรยาต่าง ๆ เพื่อรักษาโรคที่หลากหลาย และความตั้งใจสืบทอดมรดกทางการแพทย์แผนไทย
ของลูกหลานทั้ง 4 รุ่น รวมไปถึงการอนุรักษ์ร้านยาบ้านหมอหวานให้ยังคงทรงคุณค่าอยู่จนถึงปัจจุบัน
จากความสำคัญของชุดข้อมูลดังกล่าว สามารถนำมาเรียบเรียงผลิตเป็นสื่อการเรียนรู้เพื่อเป็นประโยชน์กับ
ทั้งบุคคลที่เข้ามายังร้านยาบ้านหมอหวาน และเป็นประโยชน์กับทายาทผู้ดำเนินกิจการร้านยาบ้านหมอหวาน
สามารถไปประยุกต์ใช้งานได้ต่อ ซึ่งการนำเสนอจะเป็นการเล่าเรื่องตามลำดับเวลาเป็นหลัก จึงเริ่มตั้งแต่พัฒนาการ
การรักษาโรคในประเทศไทย แล้วจึงเน้นความสำคัญของร้านขายยาบ้านหมอหวาน ทั้งเรื่องประวัติของหมอหวาน
ตำรับยาที่สำคัญ เครื่องมือเครื่องใช้ในการรักษาและผลิตยา รวมไปถึงสถาปัตยกรรมของบ้านหมอหวานและพื้นที่
รอบ ๆ บางส่วน ก็เพื่อให้เห็นจุดเด่นของบ้านหมอหวานที่แตกต่างกับอาคารอื่น ๆ แม้ว่าจะสร้างขึ้นในเวลา
ใกล้เคียงกันก็ตาม อีกทั้งร้านยาที่อยู่ในพื้นที่ใกล้เคียง เช่นร้านขายยาเจ้ากรมเป๋อ บนถนนจักรวรรดิ หรือร้านขาย
ยาวิริยมัยโอสถตราหน้าวัว (พ.ศ.2448) บนถนนตะนาว แม้จะเป็นร้านขายยาแพทย์แผนไทยร่วมสมัยกับร้านยา
บ้านหมอหวาน แต่ก็เป็นร้านที่เป็นอาคารทรงตึก และอยู่ในสถานะร้านผลิตและขายยา ไม่ได้มีลักษณะเป็นทั้งบ้าน
ร้านขายยา และแหล่งเรียนรู้แบบร้านขายยาบ้านหมอหวาน ความน่าสนใจหรือความโดดเด่นจึงน้อยกว่า ซึ่ง
สามารถสรุปประเด็นสำคัญได้ ดังนี้
ประเด็นสำคัญที่ได้จากการศึกษา
1. ประวัติการแพทย์แผนไทยจากอดีตถึงปัจจุบัน มีพัฒนาการต่อเนื่องมาตลอด ผู้ทำการรักษาในแต่ละ
ช่วงสมัยมีความสามารถนำสมุนไพรมาใช้เพื่อรักษาโรค และปรับใช้การแพทย์แผนจีน อินเดีย
ตะวันตก เข้ามาประยุกต์ใช้กับแพทย์แผนไทยได้อย่างดี