Page 457 - ตำราโบราณคดีอินเดีย

โบราณคดีอินเดีย | 449

4. ตั้งแต่คริสต์ศตวรรษที่ 13 (พุทธศตวรรษที่ 18) เป็นต้นมา ส่วนสําคัญสุดของเทว-
สถานทมิ (ดราวิเดียน) ไม่ใช่ “วิมาน” (ที่อยู่ตรงกลางและมีขนาดเล็ก) อีกต่อไป ส่วนสําคัญที่สุด

กลายเป็นประตูชั้นนอกที่เรียกว่าโคปุระ ที่มีขนาดใหญ่ขึ้น เทวสถานแบบทมิ ที่สมบูรณ์แบบที่สุดคือ
เทวสถานที่มาทุระ (Madura) ทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ของอินเดีย อายุราวคริสต์ศตวรรษที่ 17

(พุทธศตวรรษที่ 22)

146
ร ั นาการของ นวคิดในการ ร้างโค ระ
โคปุระ ได้ชื่อนี้มาจาก ประตูสําหรับให้วัวผ่านในหมู่บ้านสมัยพระเวท แนวคิดนี้สัมพันธ์กับ

แนวคิดไศวะ สิทธานตะ (Saiva Siddhanta) ที่กล่าวว่า ปติ (ผู้เป็นใหญ่) ประทับอยู่ในวัด ซึ่งเป็น

สัญลักษณ์แห่งสวรรค์และปศุ –วัว หรือจิตวิญญาณ กลับเข้าสู่พระองค์โดยผ่านทางโคปุระ ซึ่งหมายถึง
การปลดปล่อย ดังนั้นทุกสิ่งที่ผ่านเข้าสู่วัดจึงมีความหมายถึงการปลดปล่อย

ในด้านความนึกคิดโบราณเชื่อว่าทิศตะวันออก-ตะวันตก เป็นทิศศักดิ์สิทธิ์ รูปเคารพจะถูก

จัดวางให้หันหน้าไปทางทิศตะวันออก ดังนั้นเมื่อมีกําแพงล้อมรอบ จึงควรเข้าทางประตูที่อยู่ด้าน
ทิศตะวันออก
ในทมิ นาดู ไม่ปราก ร่องรอยของโคปุระก่อนคริสต์ศตวรรษที่ 7 หรือ 8 (พุทธศตวรรษที่

12 หรือ 13) โคปุระแรกสุดที่รู้จักกันในสถาปัตยกรรมดราวิเดียนคือที่วิหารริม ั งทะเล (Shore Temple)
ที่มามัลลปุรัม และที่ไกลาสนาถ ที่กาญจีปุรัม ทั้งสองเทวาลัยสร้างขึ้นในรัชกาลของพระเจ้านรสิงหะที่ 2
147
แห่งปัลลวะ (ค.ศ. 691-728/ พ.ศ. 1534-1271) ราชวงศ์โจ ะ เป็นผู้นําในการสร้างวิมานสูง ในช่วง
เวลาเดียวกับการสร้างโคปุระด้วยศิลา แม้จะมีความสูงไม่มากนัก โคปุระ 2 แห่งที่เทวาลัยพฤหเทศวร

ที่ตันชอวร์ สร้างโดยพระเจ้าราชาราชที่ 1 แสดงให้เห็นถึงพัฒนาการของโคปุระ ที่ไม่เพียงแต่ในส่วนของ

ขนาด แต่ยังรวมถึงการเป็นศาสนสถานแรกที่มีโคปุระ 2 โคปุระตั้งอยู่บนแกนเดียวกันที่ด้านหน้าของ
เทวาลัยประธาน ขนาดของโคปุระที่เพิ่มขึ้นทําให้เกิดการ จัดวางองค์ประกอบของโคปุระ เช่น เสาติดผนัง

ซึ่งอยู่ที่ทางเข้าของโถงหน้า (vestibule) และเครื่องบนที่ซ้อนกันขึ้นไป ผู้สร้างได้ย้ายลักษณะทาง
สถาปัตยกรรมของวิมานมาสู่โคปุระแต่อยู่ในผังรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า

กษัตริย์โจ ะรุ่นหลัง ยังคงสร้างโคปุระที่มีลักษณะหนาหนัก (massive) โดยมีศาลา (sala)

อยู่ด้านบน ส่วนของฐาน (upapitha) และชั้นตรงกลาง (adhishthana) สร้างด้วยหิน แต่ส่วนของเครื่อง
บนก่อด้วยอิฐและปูนฉาบในแบบ corbel โดยมีเสาไม้รองรับด้านใน ตัวอย่างของโคปุระสมัยโจ ะตอน

ปลายได้แก่โคปุระที่ติรูวรรณามาลัย (Tiruvannamalai), จิทัมพรัม (Chidambaram) และทรุสุรัม

(Darusuram) เป็นต้น สร้างขึ้นระหว่างคริสต์ศตวรรษที่ 11-13 (พุทธศตวรรษที่16-18)

146
Venkataraman, R.Dr., “The Sculptures on the Gopuras of Madurai Minakshi-Sundaresvara Temple Complex – A
Survey” in Heritage of the Tamils Temple Arts (Madras: Blaze Printers & Co.,1985), p.375.
147
Venkataraman : p.376.