Page 129 - งานโบราณคดีใต้ร่มพระบารมีในหลวงรัชกาลที่ 9
P. 129
งานโบราณคดีใต้ร่มพระบารมีในหลวงรัชกาลที่ ๙
ทั้งนี้ศาสตราจารย์ปิแอร์ ดูปองต์ กล่าวไว้ว่างานของท่านที่เมืองโบราณนครปฐมมีเป้าหมายจะจัดล�าดับอายุสมัย
(chronological sequence) ของโบราณสถานสมัยทวารวดี ซึ่งในขณะนั้นท่านท�าได้อย่างคร่าว ๆ คือ สมัยทวารวดีมีอายุ
ประมาณพุทธศตวรรษที่ ๑๑ หรือ ๑๒ จนถึงพุทธศตวรรษที่ ๑๘ แต่ท่านก็หวังว่าจะมีการศึกษาเพิ่มเติมและได้ล�าดับอายุ
สมัยที่แน่ชัดในโอกาสต่อไป (Dupont, 1959: 23) ซึ่งการจัดแบ่งล�าดับอายุอย่างละเอียดของสมัยทวารวดีนี้ มีตัวอย่างจาก
การท�างานที่เมืองอู่ทองและเมืองศรีเทพดังจะได้กล่าวถึงต่อไป อย่างไรก็ตาม น่าสังเกตว่าการค้นคว้าในช่วงเวลานี้ทั้งหมด
ก็เป็นไปในแนวทางของวิชาประวัติศาสตร์ศิลปะและจารึกศึกษา เนื่องจากยังไม่มีการขุดค้นชั้นดินทางโบราณคดีตามแหล่ง
ชุมชนหรือเมืองโบราณต่าง ๆ
โบราณคดีทวารวดีในสมัยรัชกาลที่ ๙ ภายใต้การด�าเนินงานของภาควิชาโบราณคดี
เราไม่อาจปฏิเสธได้เลยว่าการด�าเนินงานครั้งส�าคัญ ๆ เกี่ยวกับโบราณคดีทวารวดีนั้นเกิดขึ้นในสมัยรัชกาลที่ ๙ งาน
โบราณคดีทวารวดีก้าวหน้าอย่างมากจากการศึกษาของบุคลากรแห่งภาควิชาโบราณคดี คณะโบราณคดี มหาวิทยาลัย
ศิลปากร เริ่มต้นจากการส�ารวจและขุดค้นที่เมืองโบราณซับจ�าปา อ�าเภอท่าหลวง จังหวัดลพบุรี น�าโดยอาจารย์วีรพันธุ์
มาไลยพันธุ์ เมื่อ พ.ศ. ๒๕๑๓ - ๒๕๑๔ ต่อมาก็มีการค้นคว้าของศาสตราจารย์เกียรติคุณ ดร.ผาสุข อินทราวุธ ผู้เชี่ยวชาญ
โบราณคดีสมัยทวารวดีซึ่งได้ท�าการขุดค้นที่เมืองโบราณหลายแห่งในช่วง พ.ศ. ๒๕๒๐ - ๒๕๔๐ ได้แก่ เมืองโบราณบ้าน
คูเมือง อ�าเภออินทร์บุรี จังหวัดสิงห์บุรี เมืองโบราณนครปฐม อ�าเภอเมือง จังหวัดนครปฐม เมืองโบราณฟ้าแดดสงยาง
อ�าเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์ และเมืองโบราณหริภุญไชย อ�าเภอเมือง จังหวัดล�าพูน มีการขุดค้นในช่วง พ.ศ. ๒๕๓๒
- ๒๕๓๓ ที่เมืองโบราณนครจ�าปาศรี อ�าเภอนาดูน จังหวัดมหาสารคาม โดยรองศาสตราจารย์มยุรี วีระประเสริฐ และคณะ
ซึ่งถือเป็นการท�างานแบบสหวิทยาการร่วมกับนักอ่านจารึก นักประวัติศาสตร์ศิลปะ และนักมานุษยวิทยาทั้งชาวไทยและ
ชาวฝรั่งเศส รวมทั้งมีการส�ารวจและขุดค้นที่เมืองโบราณขีดขิน อ�าเภอบ้านหมอ จังหวัดสระบุรี น�าโดยผู้ช่วยศาสตราจารย์
ดร.จิรัสสา คชาชีวะ และคณะ ในช่วง พ.ศ. ๒๕๕๐ - ๒๕๕๑ และ ๒๕๕๔
ภาพที่ ๓ ชิ้นส่วนจารึกเสาแปดเหลี่ยมสมัยทวารวดี พบที่เมืองโบราณซับจ�าปา อ�าเภอท่าหลวง จังหวัดลพบุรี
129 ๑๒๙
