Page 200 - งานโบราณคดีใต้ร่มพระบารมีในหลวงรัชกาลที่ 9

งานโบราณคดีใต้ร่มพระบารมีในหลวงรัชกาลที่ ๙

เบื้องต้นว่าแนวชายฝั่งทะเลเดิมมีต�าแหน่งที่ตั้งสัมพันธ์กับที่ตั้งของเมืองโบราณสมัยทวารวดีและมีความเชื่อมโยงกันโดย
รอบอ่าวไทย และเมืองเหล่านี้มีลักษณะเป็นเมืองคูคลองหรือชุมชนขนาบน�้า (ทิวา ศุภจรรยา, ๒๕๔๓: ๑๑๔) ซึ่งการ
ศึกษาของทิวา ศุภจรรยา และคณะ เป็นการศึกษาในภาพรวมของพื้นที่ภาคกลางตอนล่าง ส่วนการศึกษาของ Boyd และ
คณะ (1996) ได้ท�าการศึกษาเฉพาะแหล่งโบราณคดีหนองโน อ�าเภอพนัสนิคม จังหวัดชลบุรี ซึ่งเป็นแหล่งโบราณคดีสมัย

ก่อนประวัติศาสตร์ที่อยู่บนขอบด้านทิศตะวันออกเฉียงใต้ของที่ราบเจ้าพระยาตอนล่าง โดยใช้การแปลความจากรูปถ่าย
ทางอากาศ การศึกษาชั้นดิน และได้สร้างแบบจ�าลองภูมิศาสตร์โบราณของยุคไพลสโตซีนจนถึงยุคโฮโลซีนตอนปลาย
ของแหล่งโบราณคดีและพื้นที่ใกล้เคียงขึ้น ซึ่งพบว่ามีการเปลี่ยนแปลงของพื้นที่ในแต่ละช่วงเวลาที่สามารถน�ามาอธิบาย
การตั้งถิ่นฐานยุคก่อนประวัติศาสตร์ในพื้นที่นี้ได้ ส่วนในพื้นที่ภาคตะวันตกนั้น ประอร ศิลาพันธุ์ (Silapanth, 2005, 2006)

ได้ท�าการศึกษาโดยใช้วิธีการด้านธรณีโบราณคดีที่แหล่งโบราณคดีทุ่งเศรษฐี อ�าเภอชะอ�า จังหวัดเพชรบุรี พบว่าการงอก
ของแผ่นดิน (progradation) ในช่วงที่น�้าทะเลถอยร่นลงไปตั้งแต่ยุคโฮโลซีนตอนกลาง น่าจะมีผลต่อการเปลี่ยนแปลงต่อ
ธรณีสัณฐานชายฝั่ง และพบชุมชนโบราณสมัยทวารวดีที่ตั้งอยู่บนแนวสันทรายเดิมแนวในสุดที่มีอายุประมาณ ๖,๐๐๐
ปีมาแล้ว ในขณะที่แนวสันทรายโบราณแนวถัดไปพบหลักฐานการตั้งถิ่นฐานในสมัยอยุธยา ส�าหรับการศึกษาด้านธรณี

โบราณคดีในภาคใต้นั้น ได้แก่ งานวิจัยของ Allen (2000) ที่ได้ท�าการศึกษาด้านธรณีโบราณคดีเปรียบเทียบกับการตั้งถิ่นฐาน
บนคาบสมุทรสทิงพระกับบริเวณรัฐเคดะห์ ประเทศมาเลเซีย โดยได้น�าผลการศึกษาในเชิงวิวัฒนาการของการเกษตรของ
Trebui และคณะ (2528) ที่ท�าการศึกษาด้านปฐพีวิทยามาวิเคราะห์ร่วมด้วย

แบบจ�าลองวิวัฒนาการธรณีสัณฐานชายฝั่งบริเวณทุ่งเศรษฐี
อ�าเภอชะอ�า จังหวัดเพชรบุรี ตั้งแต่ยุคโฮโลซีนตอนกลางจนถึงปัจจุบัน

200 ๒๐๐