Page 350 - โบราณคดีและประวัติศาสตร์ในประเทศไทย ฉบับคู่มือครูสังคมศึกษา
P. 350
พ่อขุนรามค าแหงมหาราช
เมื่อพ่อขุนรำมค ำแหงขึ้นครองรำชย์สมบัตินั้นเป็นเวลำที่อำณำจักร
สุโขทัยมีควำมสงบแล้ว หลักฐำนทำงเอกสำรกล่ำวว่ำ พระองค์มีพระสหำย ๒
พระองค์ที่มีควำมสนิทสนมกันมำกคือ พระยำมังรำยเจ้ำเมืองเชียงรำยและ
พระยำง ำเมืองเจ้ำเมืองพะเยำ พระองค์เคยเสด็จไปช่วยพระยำมังรำยสร้ำง
เมืองเชียงใหม่ เมื่อปี พ.ศ. ๑๘๓๙ ทั้งยังได้ทรงอุดหนุนมะกะโทให้เป็นกษัตริย์
ครองอำณำจักรมอญที่เมืองเมำะตะมะ อันเป็นเมืองหลวงของมอญในขณะนั้น
รวมทั้งพระรำชทำนพระนำม พระเจ้ำฟ้ำรั่ว (Wareru) แก่มะกะโทด้วย
กำรมีสัมพันธไมตรีอย่ำงแน่นแฟ้นกับเมืองเชียงรำย เมืองพะเยำ
และอำณำจักรมอญ ท ำให้เสถียรภำพของอำณำจักรสุโขทัยมั่นคงขึ้น
อำจกล่ำวได้ว่ำในช่วงรัชกำลพ่อขุนรำมค ำแหงอำณำจักรสุโขทัยมีควำมสงบ
ทรงวำงระเบียบกำรปกครองบ้ำนเมือง ทรงประดิษฐ์ตัวอักษรไทย เมื่อ พ.ศ.
๑๘๒๖ ทรงปรับปรุงงำนด้ำนเศรษฐกิจ เช่น กำรจัดกำรชลประทำน สร้ำง
แหล่งน ้ำ และท ำนุบ ำรุงกำรค้ำ จนเกิดควำมรุ่งเรืองในรัชสมัยของพระองค์
พ่อขุนรำมค ำแหงมีโอรสองค์หนึ่งคือ พระยำเลอไทย (พระองค์อำจมี
พระโอรส/ธิดำอื่นๆ อีกแต่ไม่มีหลักฐำนบันทึกไว้) โอรสองค์นี้อำจได้รับ
ต ำแหน่งรัชทำยำทครองเมืองศรีสัชนำลัย เมื่อพ่อขุนรำมค ำแหงสิ้นพระชนม์ลง
มีหลักฐำนว่ำเมืองต่ำงๆ ที่เคยอยู่ภำยใต้กำรปกครองของอำณำจักรสุโขทัย
พำกันแยกตัวเป็นอิสระ ท ำให้เสถียรภำพของอำณำจักรไม่มั่นคง
ช่วงสับสนในประวัติศาสตร์
มีหลักฐำนทำงศิลำจำรึกบ่งให้ทรำบว่ำ หลังจำกที่พ่อขุนรำมค ำแหง
สิ้นพระชนม์ มีเจ้ำนำยองค์อื่นที่ไม่ใช่โอรสของพระองค์ครองรำชย์สืบต่อมำ
เจ้ำนำยองค์นี้คือ พระยำไสยสงครำม จำกเหตุกำรณ์ที่เมืองต่ำงๆ พยำยำม
แยกตัวเป็นอิสระ หลังจำกพ่อขุนรำมค ำแหงสิ้นพระชนม์ แม้กระทั่งเมืองที่อยู่
ใกล้กับเมืองหลวง (ศิลำจำรึกหลักที่ ๓) แสดงให้เห็นว่ำถ้ำไม่เกิดควำมขัดแย้ง
ในรำชวงศ์เนื่องจำกกำรแย่งชิงรำชสมบัติแล้ว ก็น่ำจะมีสำเหตุจำกระบบกลไก
[๓๓๙]
