Page 285 - วัชรยานยันตระ
P. 285
วัชรธร /ไภษัชยคุรุ
ดังที่ได้กล่าวมาแล้วในบทที่ว่าด้วยหลักฐานในประเทศ
กัมพูชาว่า รูปเคารพที่ถือวัชระและกระดิ่งอยู่ในระดับพระอุระนั้น เป็นที่
เข้าใจกันและเรียกกันมาเป็นเวลานานว่า “พระวัชรธร” เนื่องจากมีลักษณะ
คล้ายคลึงกับพระวัชรธรในประเทศอินเดีย (แต่ลักษณะการวางพระหัตถ์
ต่างกัน) จากการศึกษารูปเคารพลักษณะดังกล่าวกับสถานที่ที่พบพร้อมกับ
ตรวจสอบเทียบเคียงกับจารึกแล้ว ท าให้มีการตีความใหม่ว่ารูปเคารพ
ดังกล่าวน่าจะหมายถึงพระไภษัชยคุรุ
แต่เดิมเราจะพบรูปเคารพดังกล่าวแยกกันกับรูปเคารพบริวารอีก
สององค์ แต่จากการขุดแต่งที่ปราสาทพลสงคราม (อ าเภอโนนสูง) และ
ปรางค์บ้านปรางค์ (อ าเภอห้วยแถลง) จังหวัดนครราชสีมา รวมทั้งที่ปราสาท
ช่างปี่ อ าเภอศีขรภูมิ จังหวัดสุรินทร์ ได้พบหลักฐานที่น่าสนใจคือ ได้พบ
ประติมากรรมรูปเคารพดังกล่าว ร่วมกับรูปเคารพอีก 2 องค์ มีลักษณะและ
บริบทที่คล้ายคลึงกับที่ปรากฎในกัมพูชา ซึ่งรูปเคารพทั้งสามองค์ดังกล่าว
น่าจะหมายถึง พระพุทธเจ้าไภษัชยคุรุ พระโพธิสัตว์สุริยประภา และพระ
โพธิสัตว์จันทรประภา ดังข้อความที่ปรากฏในจารึก
กลุ่มประติมากรรม 3 องค์ ขุดค้นพบที่ปราสาทช่างปี่ จ.สุรินทร์
275
