Page 637 - ตำราโบราณคดีอินเดีย
P. 637
โบราณคดีอินเดีย | 629
การติดต่อสัมพันธ์ระหว่างอินเดียกับดินแดนภายนอก อาจมีมานานแล้วตั้งแต่สมัยก่อน
ประวัติศาสตร์ ในช่วงต้นการติดต่อแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมอาจเกิดขึ้นในดินแดนที่เจริญอยู่ในช่วงเวลาเดียวกัน
(และอยู่ไม่ห่างไกลนัก เช่น ดินแดนทางตะวันตก) ในสมัยกึ่งก่อนประวัติศาสตร์มีหลักฐานโบราณคดีที่แสดง
ให้เห็นว่าผู้คนในอารยธรรมลุ่มแม่น้ําสินธุ มีการติดต่อกับดินแดนทางตะวันตก ทั้งในเมโสโปเตเมียและอียิปต์
มีการแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมระหว่างกันตั้งแต่ราว 1,500 ป ก่อนคริสตกาล (900 ป ก่อนพุทธกาล) ต่อมาในสมัย
ประวัติศาสตร์ก็มีหลักฐานว่าพระเจ้าอโศก (300 ป ก่อนคริสตกาล/ พุทธศตวรรษที่ 3) ทรงส่งสมณทูตไปยัง
เอเชียตะวันตก พุทธศาสนาแผ่ไปถึงเปอร์เซีย อิรัก และชายแดนซีเรีย (Majumdar, 1979, 3) (ในช่วงต้นคงจะ
เป็นการติดต่อทางบกหรือทางทะเลโดยการเดินทางเลียบชาย ั งต่อมาเมื่อมีความรู้เกี่ยวกับลมมรสุมและ
เทคโนโลยีการต่อเรือพัฒนาขึ้น การเดินทางทางเรือจึงสะดวกขึ้น)
จากบันทึกของ Alberuni แสดงให้เห็นว่าในช่วงคริสตกาล-คริสต์ศตวรรษที่4 (พุทธ
ศตวรรษที่ 6-10) การค้าระหว่างอินเดียกับโลกตะวันตกเจริญรุ่งเรือง เช่นเดียวกับบันทึกการเดินทาง
The Periplus ของนักเดินทางชาวกรีกซึ่งได้เดินทางมาอินเดียในช่วงคริสตกาล (พุทธศตวรรษที่ 6)
ได้กล่าวว่าที่เมืองท่าของอินเดียมีเรือที่เดินทางไปยังเปอร์เซีย อาระเบีย อาฟริกา และทะเลแดง
จากความสัมพันธ์ทางการค้านําไปสู่ความสัมพันธ์ทางการเมือง การเผยแพร่ศาสนาและ
วัฒนธรรมในเวลาต่อมา ตัวอย่างศิลปวัฒนธรรมที่อินเดียได้รับจากดินแดนตะวันตก เช่น
กรีก – ให้อิทธิพลทางศิลปกรรม (ประติมากรรม, สถาปัตยกรรม), การทําเหรียญ
กษาปณ์
โรมัน – คณิตศาสตร์, ดาราศาสตร์
เปอร์เซีย – แนวคิดทางด้านการปกครอง
เอเชีย ะเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
จีน เป็นประเทศที่ตามประวัติศาสตร์กล่าวว่ามีการติดต่อสัมพันธ์กับอินเดียมายาวนาน
ทั้งในด้านการค้าและการรับพุทธศาสนา จีนรับพุทธศาสนาและแนวคิด-คติความเชื่อไม่เฉพาะจาก
อินเดียโดยตรง แต่ยังรับผ่านมาทางเอเชียกลางและเอเชียตะวันตก ในขณะเดียวกันก็มีผู้แสวงบุญชาว
จีนทั้งที่เป็นนักบวชหรือผู้เลื่อมใสศรัทธาเดินทางไปอินเดียเพื่อแสวงบุญยังสังเวชนียสถาน เพื่อคัดลอก
พระไตรป ฎกและศึกษาพุทธศาสนาที่ประเทศอินเดีย โดยใช้ทั้งเส้นทางทางบกและทางทะเล ดังที่
ปราก ในจดหมายเหตุจีนและบันทึกการเดินทางของภิกษุจีน ในส่วนของการค้าระหว่าง 2 ประเทศมี
มานานแล้วเช่นกัน (เนื่องจากมีความต้องการในสินค้าพื้นเมืองที่มีอยู่ในแต่ละแห่งที่แตกต่างกัน)
นอกจากนี้จากการเดินเรือเพื่อทําการค้าระหว่างประเทศทั้งสองทําให้ดินแดนเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
ซึ่งอยู่ระหว่างเส้นทางการเดินเรือได้รับผลประโยชน์จากการค้ารวมถึงการรับวัฒนธรรมจากจีนและ
อินเดียด้วย
