Page 111 - วัชรยานยันตระ
P. 111
อุฑฑิยานะ หนึ่งในสี่ปีฐะของพุทธศาสนาแบบตันตระ ดังที่กล่าวไว้ใน
วรรณกรรมทางพระพุทธศาสนา
ภายใต้การปกครองของราชวงศ์เภามะ-กะระ (Bhauma–kara
dynasty –ช่วงพุทธศตวรรษที่ 13 - 15) กษัตริย์ทรงอุปถัมภ์พระพุทธศาสนา
่
ฝายมหายานซึ่งรวมถึงวัชรยาน ในช่วงนี้รัตนคิรีเป็นศูนย์กลางการศึกษา
พุทธศาสนาตันตระและโยคะ แหล่งพุทธสถานส าคัญ คือ เนินเขารัตนคิรี
อุทัยคิรี และลลิตคิรี ในต าบลคัตตัค “ชัยศรมะ วิหาร” (Jayashrama Vihara)
ถูกกล่าวถึงในจารึกแผ่นทองแดงจากตัลเฉร (Talcher) ซึ่งอุทิศโดยพระเจ้า
ศิวากรเทวะที่ 3 แห่งราชวงศ์เภามะ ในพ.ศ. 1428 (Panigrahi, 1986: 307)
นอกจากนี้ ยังปรากฏหลักฐานที่แสดงถึงความส าคัญทาง
พระพุทธศาสนาของดินแดนแถบนี้ คือ “ปรัชญา” ชาวกปิศะ (เมืองชายแดน
ตะวันตกเฉียงเหนือของอินเดีย) หลังจากท าการศึกษาพุทธศาสนาที่อินเดีย
เหนือ ได้เดินทางเข้ามายังมัธยเทศและนาลันทา และได้มาศึกษาโยคะใน
พุทธสถานของกษัตริย์แห่งโอริสสา (สันนิษฐานว่า เป็นรัตนคีรีมหาวิหาร)
จากนั้นหลังท าการศึกษาพุทธศาสนานานกว่า 18 ปี ได้เดินทางไปจีน
ใน พ.ศ. 1331 และได้ท าการแปลคัมภีร์ “มหายานโพธิ” เป็นภาษาจีน
(Donaldson, 2001: 6) นอกจากนี้ในงานเขียนภาษาธิเบตยังกล่าวถึง
“โพธิศรี (Bodhisri)” ว่าได้มาปฏิบัติโยคะที่รัตนคีรีในโอริสสา (Panigrahi,
1986: 311-312)
วัชรยานในโอริสสา
หลักฐานโบราณคดี (พุทธสถานและรูปเคารพ) ใน
วัชรยานที่พบเป็นจ านวนมากในรัฐโอริสสา ท าให้นักวิชาการส่วนใหญ่มี
ความเห็นว่า เมือง “อุฑฑิยานะ” ซึ่งเป็น 1 ใน 4 ปีฐะ ของวัชรยานนั้น น่าจะ
อยู่ที่เมืองโอริสสา นอกจากนี้ยังมีหลักฐานอื่นๆ อีกที่สนับสนุนแนวคิด
ดังกล่าว เช่น การที่บันทึกจีนได้กล่าวถึง “ศุภากรสิงหะ” กษัตริย์แห่งโอริสสา
101

