Page 174 - วัชรยานยันตระ
P. 174
ตันตระถือว่า ไวโรจนะเป็นพระพุทธเจ้าสูงสุด (Supreme Buddha) (Liebert,
1976: 320) เป็นผู้น าหลักธรรมค าสอนมาเผยแพร่ พระมหาไวโรจนะเป็น
ศูนย์กลางแห่งมูลธาตุของจักรวาล แสดงในรูปของมณฑล 2 ลักษณะ คือ
ครรภ ธาตุมณ ฑ ล (Garbhadhatu Mandala) และวัชรธาตุมณ ฑ ล
(Vajradhatu Mandala) (ดูรายละเอียดเพิ่มเติมใน ผาสุข อินทราวุธ, 2543:
347-352)
วัชรธาตุมณฑล เป็นมณฑลหรือยันตระของพระไวโรจนะ (Miksic,
1990: 27) แสดงคุณลักษณะของพระไวโรจนะว่าเป็นเทพสูงสุด ซึ่งนอกจาก
พระธยานิพุทธทั้ง 5 แล้ว วัชรธาตุมณฑล ยังประกอบด้วยเทพและเทพีอยู่
ล้อมรอบ (เช่น ปารมิตา 4 ล้อมรอบพระไวโรจนะ และพระโพธิสัตว์ 16
แวดล้อมพระธยานิพุทธ) ซึ่งเทพและเทพีเหล่านี้จะถือสัญลักษณ์ที่แตกต่าง
กันออกไป (Kempers, 1959: 56) โดยในอินโดนีเซีย ได้พบกลุ่มรูปเคารพที่
สร้างขึ้นตามแนวคิดดังกล่าวด้วย เช่น กลุ่มเทพและเทพีจากจันทิ เรดโช
ในเคดิริ (Kediri) ชวาตะวันออก ที่แสดงถึงวัชรธาตุมณฑล
รูปเคารพส าริดจากจันทิเรดโช (จากซ้ายไปขวาคือ วัชระโลกา, วังศา และมุกุนทา)
(ที่มา: Fontein, 1990: 226)
164
