Page 250 - โบราณคดีและประวัติศาสตร์ในประเทศไทย ฉบับคู่มือครูสังคมศึกษา
P. 250
องค์ประกอบทำงสถำปัตยกรรม ที่เรียกว่ำ ทับหลังประดับและเสำประดับ
กรอบประตูเป็นหลัก เนื่องจำกทับหลังและเสำประดับกรอบประตูเป็น
องค์ประกอบทำงสถำปัตยกรรมที่ท ำจำกศิลำทรำยซึ่งเป็นวัสดุที่มีควำมคงทน
ถำวร จึงมีหลงเหลือให้ศึกษำได้ตั้งแต่สมัยแรกจนถึงสมัยสุดท้ำย
เมื่อศึกษำได้แล้วก็น ำผลที่ได้มำตรวจสอบกับลวดลำยที่ปรำกฏอยู่
บนหน้ำบัน เสำประดับผนังรวมทั้งหลักฐำนอื่นๆ ที่พบที่โบรำณสถำนหลัง
เดียวกัน เช่น แผนผัง โครงสร้ำงทำงสถำปัตยกรรม ถ้ำเข้ำกันได้ดีก็นับว่ำ
ถูกต้อง หลักจำกนั้นยังน ำผลที่ได้ทั้งหมดไปตรวจสอบกับข้อมูลที่ได้จำกจำรึก
เพื่อหำควำมสัมพันธ์ระหว่ำงรูปแบบศิลปะกับเหตุกำรณ์ทำงประวัติศำสตร์
ผลที่ได้ท ำให้ทรำบว่ำศิลปะรูปแบบใดสร้ำงขึ้นก่อนหรือหลัง และศิลปะรูปแบบ
ใดสร้ำงขึ้นในรัชกำลใด กำรศึกษำดังกล่ำวท ำให้สำมำรถแบ่งศิลปะเขมร
ออกเป็นรูปแบบต่ำงๆ และก ำหนดอำยุไว้ดังนี้
ศิลปะเขมรสมัยก่อนเมืองพระนคร แบ่งเป็น
๑. ศิลปะแบบพนมดำ อำยุรำว พ.ศ. ๑๑๐๐ - ๑๑๕๐
๒. ศิลปะแบบสมโบร์ไพรกุก อำยุรำว พ.ศ. ๑๑๕๐ - ๑๒๐๐
๓. ศิลปะแบบไพรกเมง อำยุรำว พ.ศ. ๑๑๘๐ - ๑๒๕๐
๔. ศิลปะแบบก ำพงพระ อำยุรำว พ.ศ. ๑๒๕๐ - ๑๓๕๐
ศิลปะเขมรสมัยหัวเลี้ยวหัวต่อ ได้แก่
๕. ศิลปะแบบกุเลน อำยุรำว พ.ศ. ๑๓๗๐ - ๑๔๒๐
ศิลปะเขมรสมัยเมืองพระนคร ได้แก่
๖. ศิลปะแบบพระโค อำยุรำว พ.ศ. ๑๔๒๐ - ๑๔๔๐
๗. ศิลปะแบบบำแค็ง อำยุรำว พ.ศ. ๑๔๔๐ - ๑๔๗๐
๘. ศิลปะแบบเกำะแกร์ อำยุรำว พ.ศ. ๑๔๖๕ - ๑๔๙๐
๙. ศิลปะแบบแปรรูป อำยุรำว พ.ศ. ๑๔๙๐ - ๑๕๑๐
๑๐. ศิลปะแบบบันทำยสรี อำยุรำว พ.ศ. ๑๕๑๐ - ๑๕๕๐
๑๑. ศิลปะแบบเกลียง อำยุรำว พ.ศ. ๑๕๑๐ - ๑๕๖๐
๑๒. ศิลปะแบบบำปวน อำยุรำว พ.ศ. ๑๕๖๐ - ๑๗๒๐
[๒๓๙]
