Page 235 - ตำราโบราณคดีอินเดีย

โบราณคดีอินเดีย | 227

2. ไ วนิกาย เก่ากว่าลัทธิไวษณพนิกาย อาจสืบร่องรอยได้ถึงสมัยกึ่งก่อนประวัติศาสตร์
(ลัทธิปาศุปตะ) ได้รับความนิยมในรูปของศิวลึงค์ หลักคําสอนเน้นความจริง 5 ประการ คือ

1. ทุกข์
2. สาเหตุของทุกข์

3. ทางดับทุกข์ คือ ป ิบัติโยคะ

4. กฎเกณฑ์ที่พึงป ิบัติเพื่อการดับทุกข์ คือการปลงสังเวชโดยเอาขี้เถ้าจากเชิงตะกอน
ทาตัว นอนคลุกขี้เถ้า ท่องคาถาและประพฤติแบบยาจก คือเก็บอาหารเหลือ ๆ มากิน

5. การสิ้นสุดของทุกข์มี 2 แบบ คือ หลุดพ้นจากการเวียนว่ายตายเกิด หรือกลายเป็น
ผู้วิเศษ

ไศวนิกายไม่เน้นการบูชาเทพเจ้า แต่เน้นสัจธรรม นักบวชในลัทธินิยมการจาริกแสวงบุญ

และบําเพ็ญเพียร ปลงสังเวชที่เชิงตะกอนศพเพื่อการหลุดพ้น
ประติมากรรมรูปเคารพในลัทธิไศวนิกาย มักปราก รูปพระศิวะในปางต่าง ๆ แบ่งได้เป็น 4

กลุ่มใหญ่ คือรูปแบบในปางสงบหรือประทานพร (อนุครหมูรติ – anugrha-murti), รูปแบบปางทรงสั่ง

สอน (ทักษิณามูรติ – daksina-murti), ปางดุร้าย (สังหารมูรติ – samhara-murti), และรูปแบบเต้นรํา
(นฤตตมูรติ – nrtta-murti) (ภาพที่ 6.5)

า ที 6.5 ิวนา ราช