Page 171 - จากชีวกโกมารภัจจ์ถึงไภษัชยคุรุ

163

จารึกที่สัมพันธ^กับโรงพยาบาลและพระพุทธเจ:าแพทย^

ในที่นี้ขอแบFงจารึกที่สัมพันธ^กับโรงพยาบาลเปQน 2 ประเภท คือ 1. จารึกที่มีการอCางถึง

โรงพยาบาล / การสรCางโรงพยาบาล และจารึกที่มีการระบุพระนามพระพุทธเจCาแพทย^ และ 2. จารึก
ประจำโรงพยาบาล

1. จารึกประเภทแรก ที่สำคัญและเปQนที่รูCจักกันโดยทั่วไป คือ จารึกปราสาทตาพรหม และ

จารึกปราสาทพระขรรค^ นอกจากนี้ยังมีจารึกสำคัญที่มีการระบุถึงพระนามพระไภษัชยคุรุ และ
พระโพธิสัตว^บริวาร 2 องค^ ไดCแกFจารึกบายน

1.1 จารึกปราสาทตาพรหม

ปราสาทตาพรหม สมัยพระเจCาชัยวรมันที่ 7 ตั้งอยูFทางทิศตะวันออกนอกเมืองนครธม

จากจารึกที่พบ ระบุวFารูปเคารพประธานไดCรับการสถาปนา (ประดิษฐาน) ขึ้นในปô ค.ศ. 1186 (พ.ศ.
1729) (หลังขึ้นครองราชย^ 5 ปô) เพื่อประดิษฐานพระรูปของพระชนนีของพระเจCาชัยวรมันที่ 7 คือ

พระนางศรีชัยราชจุฑามณี ภายใตCรูปของนางปรัชญาปารมิตา เทพีแหFงความเฉลียวฉลาด (เชFนเดียวกับที่
ปราสาทพระขรรค^เปQนรูปเคารพพระโพธิสัตว^อวโลกิเตศวรที่อุทิศแดFพระราชบิดา) พุทธสถานหลังนี้เดิมมี

ชื่อวFา “ราชวิหาร” (Sharrock, 2015: 128)

ตำแหนFงที่ตั้งปราสาทพระขรรค^ ปราสาทตาพรหม และปราสาทตาพรหมเกล
(ที่มา: Jacques, 2000: ปกใน)