Page 87 - จากชีวกโกมารภัจจ์ถึงไภษัชยคุรุ

79

พุทธสถานที่โจวเลียน คริสตศตวรรษที่ 4-5 สถูปจำลองที่อยู0ล-อมรอบสถูปใหญ0ที่โจวเลียน
(ที่มา: Tucker, 2003: 39)

หลักฐานที่แสดงถึงแนวคิดเกี่ยวกับพระพุทธเจ)าแพทย; ? ที่ตักศิลา
ทางด-านเหนือของสถูปประธาน ฝTßงตะวันตกของบันได ปรากฏประติมากรรม

พระพุทธรูปยืน 2 องคP ส0วนทางตะวันออกของบันไดเปLนพระพุทธรูปประทับนั่ง ที่พระนาภีทำเปLนรูกลม

ที่ฐานด-านล0างมีจารึกอักษร ขโรษฐี (Marshall, 1975: 109 a) อ0านได-ว0า “อุทิศโดย ภิกษุธรรมนทิส
พุทธมิตร - Dharmanadisa Budhamitra (sa bhikshusa danamukho)” มารPแชล มีความเห็นว0ารูที่

พระนาภี อาจทำขึ้นโดยมีวัตถุประสงคPเพื่อใช-นิ้วสัมผัส เมื่อทำการบูชาหรือสวดมนตPเพื่อการรักษาอาการ

เจ็บป®วยทางกาย (Marshall vol.I, 1975: 372) ลักษณะเช0นนี้ยังปรากฏสืบทอดมาในวัฒนธรรมใน
เอเชียตะวันออกเฉียงใต-หลายแห0ง เช0น จีน พม0า และไทย

แนวคิดเกี่ยวกับการแพทยPและการรักษาโรคนี้อาจมีอยู0ในเมืองตักศิลาขณะนั้น
หากทำการศึกษาร0วมกับหลักฐานโบราณวัตถุ (แบบกรีก) ที่พบในเมืองตักศิลา คือภาชนะดินเผาประเภท

ที่เรียกว0า “knobbed ware” ซึ่งมีการใช-อยู0ในเมืองตักศิลาช0วงการอยู0อาศัยของพวก Bactrian Greek

ซึ่ง knobbed ware นี้มีที่มาที่สัมพันธPกับเทพอพอลโลของกรีกซึ่งเปLนเทพที่สัมพันธPกับยาและการรักษา
โรค ไม0ว0าด-วยการบูชาพระองคPเองหรือบูชาผ0านโอรสของพระองคP คือ Asclepius (ที่กรีกมีวิหาร

Delphi (Pythian Apollo) ของเทพอพอลโลผู-ซึ่งเปLนเทพที่อาจประทานความเจ็บป®วยหรือความมี
สุขภาพที่ดีให-แก0มวลมนุษยชาติได-) (Silaphan, 2018)