Page 243 - ตำราโบราณคดีอินเดีย
P. 243
โบราณคดีอินเดีย | 235
คั ีร ทาง ท า นา – ที่สําคัญที่สุดคือ ระไตร ก ประกอบด้วย
วินัย ก ประมวลพุทธพจน์หมวดพระวินัย คือ พุทธบัญญัติเกี่ยวกับความประพฤติ
ความเป็นอยู่ ขนบธรรมเนียม และการดําเนินกิจการต่าง ๆ ของภิกษุสง ์ และภิกษุณี แบ่งเป็น 5
คัมภีร์ คือ
- มหาวิภังค์ หรือภิกขุวิภังค์ ว่าด้วยต้นบัญญัติสิกขาบทใหญ่น้อย ซึ่งพระพุทธองค์
บัญญัติ แก่คณะภิกษุสง ์ มีสิกขาบทว่าด้วยเรื่องปาราชิก เป็นต้น
- ภิกขุนีวิภังค์ - ว่าด้วยสิกขาบทในปา ิโมกข์ (ศีล 311 ข้อ) ายภิกษุณีสง ์
- มหาวรรค (วัคค์) ว่าด้วยกิจและหน้าที่ของสง ์ เช่นเรื่องอุโบสถ เรื่องการจําพรรษา
เรื่องกฐิน เป็นต้น
- จุลวรรค ว่าด้วยกิจของสง ์ที่เป็นส่วนเบ็ดเตล็ดและอื่น ๆ
- ปริวาร ว่าด้วยชุมนุมข้อความสําหรับสอบสวนพระวินัยเพื่อให้ชัดเจน
ตตันต ก (พระสูตร) ประมวลหลักธรรมคําสั่งสอนทั้งปวง ว่าด้วยเทศนาต่าง ๆ
ของพระพุทธเจ้า มีทั้งฉบับภาษาบาลีและสันสกฤต แบ่งออกเป็น 5 นิกาย (หมวด) ได้แก่
- ที นิกาย
- มัช ิมานิกาย
- สังยุตตนิกาย
- อังคุตตรนิกาย และ
- ขุททกนิกาย
อ ิ รร ก ประมวลปรัชญาชั้นสูงแ งไว้ด้วยจิตวิทยา และจริยศาสตร์ มี 7 คัมภีร์
จัดเป็นหมวดหมู่ในสมัยพระเจ้าอโศก ราว พ.ศ. 300
- ประมวลพุทธพจน์หมวดพระอภิธรรม คือ หลักธรรมและคําอธิบายที่เป็นหลักวิชา
ไม่เกี่ยวด้วยบุคคลหรือเหตุการณ์ แบ่งเป็น 7 คัมภีร์ เช่น วิภังค์ กถาวัตถุ ยมก
