Page 257 - วัชรยานยันตระ
P. 257
ตันตระที่ปรากฎในหลักฐานโบราณคดีสมัยทวารวดี ได้แก่ แนวคิดที่แสดงให้
เห็นว่าพระพุทธศาสนามีอ านาจเหนือศาสนาฮินดู ตัวอย่างหลักฐาน
โบราณคดีดังกล่าว ได้แก่
6.1.1) พระพุทธรูปประทับเหนือพนัสบดี
ประติมากรรมพระพุทธรูปประทับเหนือพนัสบดี เป็นหลักฐาน
โบราณคดีที่ส าคัญประเภทหนึ่งที่แสดงให้เห็นถึงแนวคิดที่แสดงความยิ่งใหญ่
ของพระพุทธศาสนาเหนือศาสนาฮินดู ลักษณะทางประติมานวิทยาของ
หลักฐานดังกล่าวแสดงโดยภาพพระพุทธองค์ประทับยืนเหนือสัตว์ผสมชนิด
หนึ่งซึ่งเรียกว่า “พนัสบดี” ซึ่งมีลักษณะผสมกันของสัตว์ 3 ชนิดซึ่งเป็น
พาหนะของเทพผู้ยิ่งใหญ่ 3 องค์ในศาสนาฮินดู คือ มีหูและเขาอย่างโคนนทิ
พาหนะของพระศิวะ มีปากเป็นครุฑ พาหนะของพระวิษณุ และมีปีกอย่าง
หงส์ พาหนะของพระพรหมา
ประติมากรรมพระพุทธรูปประทับเหนือพนัสบดี ศิลปะทวารวดี
จัดแสดงอยู่ที่พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร
247
