Page 275 - วัชรยานยันตระ

อย่างไรก็ตามภาพนี้ก็มีอะไรหลายอย่างที่ไม่ตรงกับลักษณะของสังวระที่
กล่าวไว้ในสาธนะ ส่วนซากศพทั้งสองที่อยู่บนศีรษะช้างซึ่งเป็นชาย Boeles
ตีความว่าเป็นไภรวะและกาลราตริ (Kalaratri) ซึ่งในสาธนะกล่าวว่าถูกสังวระ

(หรือรูปแบบหนึ่งของเหวัชระ) เหยียบอยู่ (Boeles, 1966: 28) ส่วนแถวบน
ของมณฑลประกอบด้วยพระพุทธรูปทรงเครื่อง 5 องค์ 2 กลุ่ม ประทับนั่งใน
ท่าสมาธิ อาจหมายถึงพระธยานิพุทธอมิตาภะ
แถวล่างเป็นภาพบุคคลก าลังร่ายร า ข้างละ 5 คน แต่ละองค์เต้นร า
อยู่ใต้พระพุทธรูปประทับนั่งสมาธิแต่ละองค์ (แถวบน) ซึ่งอาจแสดงให้เห็นว่า

บุคคลเต้นร านี้อยู่ในสกุลเดียวกับพระพุทธรูปที่อยู่ด้านบน 2 คนที่อยู่ใกล้
กลางภาพมากที่สุด เป็นชาย ถือวัชระและกระดิ่ง ซึ่งตามสาธนะแล้วหมายถึง
วัชรสัตว์ ส่วนบุคคลที่อยู่ในท่าร่ายร าอีก 8 คน (ข้างละ 4) คือ โยคินี แต่ละ
องค์มี 2 กร ของที่อยู่ในมือของแต่ละองค์ไม่เหมือนกับที่ปรากฎในโยคินีของ
เหวัชระตามที่ระบุในเหวัชระมณฑล 2 องค์ที่อยู่ด้านนอกสุดถือถ้วยและ
กล่อง ถัดเข้ามาถือปลา ถัดมาถือดอกบัว และอีก 2 องค์ถือสัตว์บางชนิดอาจ

เป็นกระรอกหรือพังพอน ซึ่งสัตว์เหล่านี้อาจพบได้บนทับหลังเหนือประตูด้าน
ทิศเหนือด้วย

โยคินี ทับหลังปราสาทหินพิมาย
(ที่มา: Boeles, 1966: Fig.8)

265