Page 346 - วัชรยานยันตระ
P. 346
แต่ช่วงที่มหายานและนิกายย่อยอื่น ๆ ในพุกามและดินแดนอื่น ๆ
ในเมียนมา (เมียนมา) ตอนบน รุ่งเรืองที่สุดน่าจะเริ่มขึ้นในพุทธศตวรรษที่
14 (จากรัชสมัยของพระเจ้าธรรมปาละแห่งราชวงศ์ปาละ) และได้รับการนับ
ถือเรื่อยมาจนถึงพุทธศตวรรษที่ 18 สิ่งนี้ยืนยันได้จากรูปเคารพของเทพใน
นิกายมหายานและตันตระยาน รวมถึงจารึกภาษาสันสกฤตจ านวนมากและ
พระพิมพ์ดินเผา พระพุทธศาสนามหายานนี้คงมาจากพิหารและเบงกอล
โดยเฉพาะอย่างยิ่งเบงกอลในช่วงหลังที่กลายเป็นนิกายตันตระ
หลักฐานที่แสดงให้เห็นถึงการมีอยู่ของตันตระ คือ ลัทธิอรี หรือ
กล่าวให้ชัดเจนก็คือ หลักฐานจากภาพจิตรกรรมในวัดปยาตองสู และ
นันทมัญญะ รูปเคารพศิลาและส าริด 2-3 องค์ ตามที่ตารนาถะกล่าวไว้ใน
พุกามยังมีมหายานตันตระนิกายมันตรยานและกาลจักรยานด้วย ส าหรับกาล
จักรยานนั้นได้ปรากฏคัมภีร์กาลจักรในห้องสมุดของพุทธสถานในเมียนมา
ตอนบน ที่มีอายุในช่วงพุทธศตวรรษที่ 20 ทั้งหมดนี้คงมาจากเบงกอลและ
พิหาร การติดต่อกันของดินแดนทั้งสองอาจมีทั้งทางบกและทางทะเล
การเดินทางทางบกโดยผ่านอัสสัมและมณีปุระยังคงเป็นที่รู้จักกันอยู่ใน
พุทธศตวรรษที่ 22-23 ตารนาถะยังกล่าวด้วยว่า ในพะโคและอาระกัน
ปรากฏพุทธศาสนามหายานเช่นกัน รวมไปถึงตะนาวศรีด้วย
336

