Page 233 - งานโบราณคดีใต้ร่มพระบารมีในหลวงรัชกาลที่ 9
P. 233
งานโบราณคดีใต้ร่มพระบารมีในหลวงรัชกาลที่ ๙
ภาพที่ ๔ ตะกรันจากการถลุง (ซ้าย) และตีเหล็กขั้นต้น (ขวา)
เมื่อวิเคราะห์ข้อมูลข้างต้นในเชิงพื้นที่ร่วมกับข้อมูลทางโบราณคดีพบว่ากิจกรรมการถลุงเหล็กสัมพันธ์กับแหล่ง
โบราณคดีที่มีลักษณะเป็นเนิน ที่เกิดจากขยะจากการถลุงเหล็กสะสมอย่างต่อเนื่อง พบได้ทั่วไปในพื้นที่ศึกษา ขณะ
ที่กิจกรรมการตีเหล็กพบเฉพาะที่แหล่งโบราณคดีบ้านสายโท ๘ ใต้เท่านั้น (ภาพที่ ๖) โดยในปัจจุบันมีเพียงแหล่ง
โบราณคดีบ้านสายโท ๘ ที่พบหลักฐานที่แสดงให้เห็นถึงกิจกรรมการผลิตโลหะทั้งสองขั้นตอน ซึ่งมีการจัดแบ่งพื้นที่
ท�างานระหว่างการถลุง และตีเหล็กด้วย กล่าวคือ เนินตะกรันที่เรียงตัวเป็นรูปวงกลมเป็นพื้นที่ส�าหรับการถลุงเหล็ก
ขณะที่พื้นที่ตรงกลางอาจใช้เป็นพื้นที่ส�าหรับตีเหล็กขั้นต้นจากก้อนเหล็กที่มาจากการถลุงที่เนินตะกรันโดยรอบ
ภาพที่ ๕ บริเวณที่คาดว่าเป็นพื้นที่กิจกรรมตีเหล็กขั้นต้นที่แหล่งโบราณคดีบ้านสายโท ๘ ใต้
233 ๒๓๓
