Page 64 - โบราณคดีและประวัติศาสตร์ในประเทศไทย ฉบับคู่มือครูสังคมศึกษา
P. 64
การวิพากษ์หลักฐานภายใน หรืออำจเรียกว่ำกำรวิพำกษ์ข้อเสนอ
สนเทศคือกำรตรวจสอบที่เน้นกำรวิเครำะห์ในส่วนที่เป็นเนื้อหำสำระของ
เอกสำรนั้นๆ และน ำเนื้อควำมในเอกสำรนั้นๆ ไปเปรียบเทียบควำมในเรื่อง
เดียวกันที่ปรำกฏอยู่ในเอกสำรอื่นๆ เพื่อตรวจสอบว่ำควำมในเอกสำรนั้นๆ
กล่ำวตรงตำมยุคสมัยและสอดคล้องกับหลักฐำนอื่นๆ ที่มีอำยุร่วมสมัยหรือไม่
ควำมในเอกสำรนั้นๆ มีจุดมุ่งหมำยอย่ำงไร ควำมในเอกสำรนั้นๆ
มีควำมหมำยที่แท้จริงอย่ำงไร มีควำมหมำยตรงตำมตัวอักษรที่บันทึกไว้หรือ
แฝงควำมหมำยหรือนัยอื่นๆ แทรกไว้ด้วย แล้วจึงน ำข้อมูลที่ได้มำจำกกำร
ตรวจสอบมำพิจำรณำว่ำ ควำมในเอกสำรนั้นน่ำเชื่อถือได้มำกน้อยเพียงใด
มีควำมถูกต้องและมีคุณค่ำเพียงใด
การประเมินจัดล าดับความส าคัญของหลักฐานประวัติศาสตร์
หลังจำกที่มีกำรตรวจสอบได้ว่ำเป็นของแท้ดั้งเดิมหรือไม่แล้ว ก็ต้องท ำกำร
ประเมินคุณค่ำเพื่อจัดล ำดับควำมน่ำเชื่อถือของหลักฐำนนั้นๆ ว่ำควรจะจัดไว้
ในกลุ่มหลักฐำนชั้นต้นหรือหลักฐำนชั้นรองด้วย โดยทั่วไปมีกำรประเมิน
จัดล ำดับควำมส ำคัญไว้เป็น ๒ ประเภทคือ
หลักฐานชั้นต้น ได้แก่ หลักฐำนทุกประเภทที่ท ำขึ้นร่วมสมัยกับ
เหตุกำรณ์นั้นๆ ได้แก่
หลักฐำนโบรำณคดีประเภทต่ำงๆ ที่ได้กล่ำวมำแล้วข้ำงต้น
หลักฐำนประเภทลำยลักษณ์อักษรที่เป็นต้นฉบับเดิม ผู้แต่ง
เกี่ยวข้องกับเหตุกำรณ์นั้นๆ โดยตรงหรือรู้เห็นเหตุกำรณ์ด้วยตนเอง เช่น
จำรึก จดหมำยเหตุ หนังสือพิมพ์ กฎหมำย ประกำศทำงรำชกำร แผ่นดิสก์
ระบบอินเตอร์เน็ต ฯลฯ
หลักฐำนประเภทบุคคลที่มีส่วนร่วมอยู่ในเหตุกำรณ์หรือเห็น
เหตุกำรณ์นั้นด้วยตนเอง
หลักฐำนประเภทสื่อโสตทัศน์ต่ำงๆ ที่สร้ำงขึ้นหรือท ำขึ้นใน
เวลำที่เหตุกำรณ์นั้นๆ เกิดขึ้น
[๕๓]
