Page 59 - โบราณคดีและประวัติศาสตร์ในประเทศไทย ฉบับคู่มือครูสังคมศึกษา
P. 59
เอกสำรรำชกำรเป็นหลักฐำนประวัติศำสตร์ประเภทลำยลักษณ์
อักษรที่มีมำกที่สุด ประโยชน์ที่ได้จำกเอกสำรเหล่ำนี้คือ ข้อเท็จจริงเกี่ยวกับ
เรื่องกระบวนกำรบริหำรรำชกำรแผ่นดิน สภำพสังคม ทัศนะควำมคิดของกลุ่ม
ชนชั้นผู้น ำของประเทศไทยแต่ละยุคสมัย แต่ต้องใช้ด้วยควำมระมัดระวังและ
ตรวจสอบข้อเท็จจริงกับหลักฐำนที่เป็นลำยลักษณ์อักษรประเภทอื่นๆ ด้วย
เพรำะอำจมีควำมล ำเอียงหรือได้ข้อมูลเพียงด้ำนเดียว
เอกสารกฎหมาย เป็นเอกสำรที่มีประโยชน์อย่ำงมำกในกำรศึกษำ
ประวัติศำสตร์กำรปกครอง และยังรวมไปถึงสภำพสังคม วัฒนธรรมและจำรีต
ประเพณีของบ้ำนเมืองในอดีตอีกด้วย เพรำะเอกสำรประเภทนี้เป็นหนังสือ
กฎหมำยที่ใช้ในแต่ละยุคสมัย เอกสำรกฎหมำยที่รู้จักกันดี คือ กฎหมาย
มังรายศาสตร์ ซึ่งเป็นกฎหมำยที่เกี่ยวข้องกับบ้ำนเมืองสมัยล้ำนนำไทยทำง
ภำคเหนือ กฎหมายตราสามดวง เป็นกฎหมำยที่เขียนขึ้นในสมัยรัชกำลที่ ๑
แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ตอนต้น และใช้มำจนถึงสมัยรัชกำลที่ ๕ และถูกยกเลิก
ไปเมื่อมีกำรประมวลกฎหมำยใหม่ขึ้นใช้ แต่ผู้ใช้เอกสำรประเภทนี้ได้ดีต้องมี
ควำมรู้ทำงด้ำนกฎหมำยและภำษำโบรำณที่จะต้องน ำมำใช้ในกำรตีควำม
บันทึกความทรงจ า มีลักษณะคล้ำยกับจดหมำยเหตุ แต่เป็นกำร
บันทึกเรื่องย้อนอดีตขึ้นไปเพื่อระลึกถึงควำมหลัง หรือเตือนควำมทรงจ ำ
เอกสำรประเภทนี้จะให้เกร็ดควำมรู้ต่ำงๆ ให้ข้อมูลบำงเรื่องที่มีรำยละเอียดที่
สะท้อนภำพอดีตได้ค่อนข้ำงชัดเจน แต่ต้องระมัดระวังว่ำเอกสำรประเภทนี้
อำจจะมีกำรพูดถึงเรื่องรำวในอดีตที่ใช้ควำมรู้สึกส่วนตัวเข้ำมำเกี่ยวข้องมำก
เกินไป อำจจะท ำให้ข้อเท็จจริงบำงเรื่องบำงประกำรคลำดเคลื่อนไปได้ ส ำหรับ
บันทึกควำมทรงจ ำที่มีชื่อเสียงรู้จักกันดีและนิยมน ำมำใช้เป็นหลักฐำนสืบค้น
ในทำงประวัติศำสตร์ คือ พระนิพนธ์ความทรงจ าของสมเด็จฯ กรมพระยา
ด ารงราชานุภาพ
ชีวประวัติ เป็นเอกสำรที่เกิดขึ้นในสมัยรัชกำลที่ ๖ ซึ่งสมเด็จ
พระเจ้ำบรมวงศ์เธอ กรมพระยำด ำรงรำชำนุภำพทรงพระด ำริขึ้นเป็นพระองค์
แรก พระองค์ทรงนิพนธ์ชีวประวัติบุคคลไว้มำกมำยในโอกำสที่เจ้ำของประวัติ
[๔๘]
