Page 43 - วัชรยานยันตระ
P. 43
อำทิพุทธและอำทิปรัชญำ (Adi-Prajna - ศักติหรือนำงคู่บำรมี)
เปรียบเสมือนบิดำและมำรดำแห่งสำกลโลก เป็นผู้ให้ก ำเนิดพุทธเทพและ
เทพีทั้งหลำย อำทิปรัชญำเรียกอีกอย่ำงว่ำ ปรัชญำ-ปำรมิตำ ต ำแหน่งของ
อำทิพุทธและอำทิปรัชญำนี้ เปรียบได้กับ ปุรุษะ และ ปรกฤติ (Bhattasali,
1972: 16)
1.7.2 วัชรธระ/วัชรธร
ตำมศัพท์แปลว่ำ ผู้ถือวัชระ คัมภีร์สวยัมภูปุรำณะ กล่ำวว่ำ เมื่อ
พระอำทิพุทธปรำกฏในโลกมนุษย์ครั้งแรก พระโพธิสัตว์มัญชูศรีได้สร้ำง
เจดีย์ครอบไว้ ชื่อว่ำ “สวยัมภูเจติยะ”
ลักษณะทำงประติมำนวิทยำของพระวัชรธร ในธิเบตและเนปำล
บำงครั้งท ำในรูปเปลวไฟ (แทนกำรเกิดเองและเป็นนิรันดร์) ในลักษณะรูป
เคำรพ มีทั้งปรำกฏกำยเดี่ยว (องค์เดียว) หรือคู่กับศักติในท่ำยับยุม
มักประทับนั่งขัดสมำธิวัชรปรรยังกำสนะ (ขัดสมำธิเพชร) ทรงเครื่องกษัตริย์
มือทั้งสองไขว้กันในระดับพระอุระ เรียกว่ำ “วัชรหุมกำระ” มือขวำ – ถือวัชระ
(ควำมจริงแท้-ศูนย์) มือซ้ำย – ถือกระดิ่ง (ปรัชญำ)
นอกจำกปรำกฏในรูปของวัชรธรแล้ว บำงนิกำยยังจัดให้วัชรสัตว์
(ธยำนิพุทธองค์ที่ 6), สมันตภัทร และวัชรปำณี เป็นพระอำทิพุทธด้วย
33
