Page 112 - จากชีวกโกมารภัจจ์ถึงไภษัชยคุรุ

104

บทที่ 5

ไภษัชยคุรุในประเทศจีน เนปาล และธิเบต

พุทธศาสนาในประเทศจีน

พุทธศาสนาเข/าสู1ประเทศจีนเมื่อใดไม1ปรากฎหลักฐานแน1ชัด แต1ราวต/นคริสตกาลในสมัย

ราชวงศLฮั่นซึ่งบ/านเมืองในขณะนั้นเกิดความวุ1นวาย (ทั้งด/านการเมืองและการนับถือศาสนาดั้งเดิม คือ
ลัทธิขงจื๊อและลัทธิเตVา) ทำให/พุทธศาสนาได/รับความสนใจจากชนทุกระดับชั้น (เนื่องจากพุทธศาสนาไม1

แบ1งชาติตระกูล ชั้นวรรณะและการศึกษา) หลักฐานทางประวัติศาสตรL เช1น Mou-tzu กล1าวว1า
พุทธศาสนาเข/าสู1จีนอย1างเป`นทางการในสมัยของจักรพรรดิ Ming-Ti (ค.ศ. 58-75) ในสมัยราชวงศLฮั่น

ตอนปลาย (Later Hun dynasty)

โดยในรัชกาลของพระองคLได/ส1งทูตไปยังดินแดนของพวกยูชิหL (Yueh-chih) เพื่อเสาะหาคัมภีรL
ทางพุทธศาสนา ซึ่งทูตได/เดินทางกลับมาพร/อมด/วยภิกษุอินเดียนาม “กัสยป มาตังคะ” (Kasyapa-

Matanga) (จากอินเดียภาคกลาง) พระพุทธรูปและคัมภีรLจำนวนมาก ในรัชสมัยของพระเจ/ามิงติ มีภิกษุ
ต1างชาติจำนวนมากที่เมืองโลหยังและฉางอัน โองการ (จารึก) ของจักรพรรดิ ค.ศ. 65 มีการระบุคำที่มี

ความหมายถึง “สรมณะ” และ “อุบาสก” (Singhal, 1984: 54)

จดหมายเหตุราชวงศLฮั่นตอนปลาย กล1าวถึงขุนนางและราชวงศLที่หันมานับถือพุทธศาสนา
ในช1วงเวลาดังกล1าวพุทธศาสนาเป`นที่รู/จักเป`นอย1างดีในดินแดนทางตะวันตกของจีน เช1น มณฑลเชนสี

และกังสู พวกที่เดินทางมาจากเอเชียกลางหลังจากข/ามทะเลทรายมาแล/วมักจะแวะพักที่ตุนฮวงใน

มณฑลกังสู ในช1วงแรกนี้พุทธศาสนาจะแพร1หลายอยู1ในหมู1ของชาวต1างชาติที่เป`นพ1อค/า ผู/ลี้ภัย หรือนัก
เดินทางซึ่งจะนำพุทธศาสนาเข/ามาด/วย

ตั้งแต1กลางคริสตศตวรรษที่ 2 เป`นต/นมาพุทธศาสนาในจีนก็ได/รับความนิยมอย1างรวดเร็วทั่วไป
การแปลคัมภีรLพุทธศาสนาเป`นภาษาจีนเริ่มขึ้นอย1างแท/จริงราวกลางคริสตศตวรรษที่ 2 (พุทธศตวรรษที่

7) โดยในปÖ 148 ภิกษุชาวปารLเถียนนาม “ชิหLเกา Shih-kao” ได/ทำการแปลคัมภีรLในพุทธศาสนา

เถรวาทเป`นภาษาจีน ในขณะที่ “โลกเกษม Lokakshema” ได/ทำการแปลคัมภีรLมหายาน
เป`นที่น1าสังเกตว1าในช1วงนี้ ภิกษุที่เดินทางเข/ามาเผยแพร1พุทธศาสนาในจีนส1วนใหญ1มาจาก

หลายชาติ อย1างน/อยจากรายชื่อที่ปรากฎเป`นชาวปารLเถียน 2 องคL ชาวยูหLชิหL 3 องคL ชาวโซคเดียน 2
องคLและอินเดีย 3 องคL ศูนยLกลางพุทธศาสนาขณะนั้นอยู1ที่เมืองโลหยัง