Page 181 - วัชรยานยันตระ
P. 181
4.1.2 สมัยเมืองพระนคร
เมื่อพระเจ้าชัยวรมันที่ 2 (พ.ศ. 1345-1393) เสด็จฯ กลับมาจาก
ชวามาปกครองเมืองอินทรปุระ โดยมีปุโรหิตส าคัญชื่อ ศิวะไกรวัลย์ ตาม
เสด็จมาด้วย ทรงรวบรวมอาณาจักรให้เป็นปึกแผ่นแล้วทรงตั้งลัทธิเทวราช
ขึ้น โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อประกาศอิสรภาพต่ออาณาจักรชวา ดังที่มีการ
กล่าวไว้ในจารึกสด๊กก๊อกธม (พ.ศ. 1595) ตามประวัติศาสตร์กล่าวว่า
หลังจากกลับจากชวา พระองค์ทรงสร้างเมืองหลวง 3 แห่งตามล าดับ คือ
หริหราลัย อมเรนทรปุระ และมเหนทรปรรวตะ (จารึกสด๊กก๊อกธม 2 ดูใน
จารึกในประเทศไทยเล่ม 3: 220) ที่เมืองอมเรนทรปุระ ซึ่งมีปราสาทบันทาย
ฉมาร์เป็นศูนย์กลางนั้น มีร่องรอยของพระพุทธศาสนามหายานที่อุทิศถวาย
แด่พระโพธิสัตว์อวโลกิเตศวร
นอกจากนี้ฟิโนต์ (L. Finot) ยังเชื่อว่า นครธม (Angkor Thom) ซึ่ง
สร้างขึ้นโดยพระเจ้าชัยวรมันที่ 2 ผู้นับถือไศวนิกายนั้น ก็มีรากฐานมาจาก
เมืองที่นับถือพระพุทธศาสนามาแต่เดิม ดังที่ได้พบรูปเคารพของโลเกศว
รบนประตูเมือง ดร.ฉัตเตรชี (Dr. Chatterji) เชื่อว่า พระพุทธศาสนามหายาน
อาจถูกน าเข้ามาจากศรีวิชัยสู่กัมพูชาโดยพระเจ้าชัยวรมันที่ 2 (Ray, 1936:
11) (ซึ่งพุทธศาสนาในศรีวิชัยขณะนั้นมีร่องรอยของพุทธตันตระด้วย)
พระองค์สิ้นพระชนม์ที่เมืองหริหราลัยในพ.ศ. 1393 (Majumdar, 1979: 139)
ศาสนาที่นับถือกันเป็นส่วนใหญ่ในกัมพูชาขณะนั้น คือ ศาสนา
พราหมณ์ฮินดูทั้งที่เนื่องในไศวนิกายและไวษณพนิกาย แล้วแต่ความนิยม
ของกษัตริย์แต่ละองค์ อย่างไรก็ตามปรากฎว่าพระพุทธศาสนาก็ได้รับการ
นับถืออยู่บ้างในบางสมัย แต่ในระยะแรกๆ มักอยู่ในลักษณะการนับถือที่
ควบคู่ไปกับศาสนาฮินดูโดยเฉพาะอย่างยิ่งไศวนิกาย ดังปรากฏในจารึกสมัย
ต่างๆ ที่แสดงให้เห็นอย่างชัดเจนว่าในสมัยนั้นๆ กษัตริย์ทรงอุปถัมภ์ทั้ง
ศาสนาฮินดูและพระพุทธศาสนา จารึกกล่าวสรรเสริญเทพในศาสนาฮินดู
เช่น พระศิวะ พระวิษณุ และสรรเสริญพระพุทธคุณในจารึกหลักเดียวกัน
171

